موانع اصلی برای ساماندهی و حذف کار کودک در گیلان چیست؟
در حوزه کودکان کار، رویکرد «حذف» مطرح نیست بلکه هدف «کاهش» کار کودک است. مهمترین مانع ساماندهی، فقر، بیعدالتی و تبعیض است؛ در صورت نبود مشکلات اقتصادی، در ۹۰ درصد موارد کودک به کار اجباری کشیده نمیشود و تنها درصد کمی به دلیل فقر فرهنگی وارد کارهای آسیبزا میشوند.
از دیگر موانع، نبود هماهنگی میان نهادهای مسئول است. برخی دستگاهها رویکرد حمایتی دارند و برخی دیگر نگاه مجرمانه یا مزاحمتی، که این اقدامات موازی کیفیت خدمات را کاهش میدهد. لازم است یک نهاد مرجع تعیین و سایر دستگاهها هماهنگ با آن عمل کنند.
همکاری دستگاههایی مثل بهزیستی، آموزش و پرورش، نیروی انتظامی و صمت چگونه ارزیابی میشود؟
کودکان کار مسئلهای اجتماعی است و همه دستگاهها باید به وظایف خود آگاه باشند. در حال حاضر بهزیستی در خط مقدم اقدامات حمایتی قرار دارد، اما بسیاری از دستگاهها صرفاً به شکل مناسبتی ورود میکنند. در مقابل، گروههای مردمی و کودکیاران اقدامات توانمندسازانهای انجام دادهاند که امیدبخش است.
خانوادههای کودکان کار چه ویژگیها و مشکلاتی دارند؟
حدود ۹۵ درصد این خانوادهها با فقر مالی، بیکاری، اعتیاد و بیماری دستوپنجه نرم میکنند. فقر اقتصادی زنجیروار مشکلات دیگری ایجاد میکند و خروج از این چرخه بسیار دشوار است. در چنین شرایطی خانواده ناچار میشود کودک را برای تأمین معاش به مشاغل آسیبزا بفرستد که خطرات جدی برای او به همراه دارد.
کودکان کار گیلان زیر ذرهبین؛ وقتی مردم جای خالی را پر میکنند
چه درخواست یا پیامی از مردم و مسئولان دارید؟
از مسئولان انتظار میرود برای کاهش فقر و بیکاری خانوادهها اقدامات قانونی و مؤثر انجام دهند؛ اشتغال شایسته خانوادهها مهمترین راه پیشگیری از بازتولید کار کودک است.
مردم نیز باید از کمکهای غیرهدفمند، مانند پرداخت پول در خیابان، پرهیز کنند؛ این کار ماندگاری کودک در خیابان را تقویت میکند. حمایت باید از طریق مراکز تخصصی و گروههای مردمی انجام شود تا به شکل کارشناسانه گرهگشا باشد.
برنامههای آینده کودکیاران گیلان برای جمعآوری و توانمندسازی این کودکان چیست؟
«جمعآوری» رویکرد کودکیاران نیست. در سال جدید، هر کودکیار مسئولیت حمایت از یک یا دو کودک را بر عهده میگیرد تا با بهرهگیری از ظرفیتهای اجتماعی و اقتصادی، در مسیر شناسایی و توانمندسازی کودک و خانوادهاش اقدام کند. نگاه حمایتی باید خانوادهمحور باشد و گسترش گروههای مردمی میتواند به کاهش کار آسیبزا و ترک تحصیل کودکان کمک کند.
